Zeytin Filiz Kiran Tanımı, zarar verdiği bitkiler, kontrolü, mücadelesi

(Phloeotribus scrabaeoides)

ZEYTİNDE FİLİZ KIRAN TANIMI VE YAŞAYIŞI

Vücudu silindirik bir yapıda ve koyu kahve renkte olup üzeri gri renkli kısa tüylerle kaplıdır.
Kışı ergin olarak ağaçların dal ve dalcıkları üzerinde ve yaprak koltukları arasında açtıkları galeri (odacık) içinde geçirir.
Şubat sonu Mart başından itibaren bu kışlakları kitle halinde terk ederek çevredeki budama artıklarında ve zayıf ağaçlarda toplanırlar.
Yılda 2-4 döl verir.

ZEYTİNDE FİLİZ KIRAN ZARAR ŞEKLİ

Üreme yerlerinden yeni çıkan genç erginler sürgünlerin yaprak koltuklarında galeri açarak beslenir.
Zararlının beslenmesi sırasında veya daha sonra hava koşulları nedeni ile sürgünler bu galeri yerlerinden kırılarak kurur.
Bazen de bu galeri noktalarındaki veya daha uç kısımlarındaki meyvelerin ve sürgünlerin buruşup kurudukları görülür.
Ayrıca, zayıf ağaçlar üreme sırasında larvaların beslenmeleri ve erginlerin çıkışları ile ağacın odun ve kabuk kısmı tahrip edileceğinden ağaç daha kısa sürede kurur.
Zeytin yetiştirilen bütün bölgelerimizde ve diğer Akdeniz ülkelerinde yaygın olarak bulunur.

ZEYTİNDE FİLİZ KIRAN ZARARLI OLDUĞU BİTKİLER

Ülkemizde sadece zeytinlerde zararlı olmaktadır.

ZEYTİNDE FİLİZ KIRAN MÜCADELE YÖNTEMLERİ

Kültürel Önlemler :
Zeytin filizkıranı üremesini kesinlikle, zayıf kalmış ve kurumuş dallarla tarla içinde kalmış veya evlerin önüne yığılmış budama artıklarına girerek yapar.
Zararlının bu özelliğinden yararlanılarak en önemli döl olan ilkbahar dölünün çıkmasını önlemek veya azalmasını sağlamakla mümkündür.
Bunun için şubat ayında bahçenin içine yer yer budama artıkları tuzak olarak bırakılır.
Bu tuzak dallar ve bahçe içinde kurumuş ve kurumaya yüz tutmuş dallar, içine giren erginlerin açtıkları deliklerden nisan ayı içinden talaş çıkmaya başlayınca bu dallar toplanır ve hemen yakılır.
Bu kültürel önlemlerin bölgesel olarak bütün çiftçiler tarafından benimsenerek yapılması ile sorun ortadan kalkar.
Zeytin filizkıranı mart ve nisan aylarında üreme için budama artıkları kırılmış dallar ve herhangi bir nedenle zayıf düşmüş ağaçlarda bulunacağından bu gibi yerler kontrol edilir. Zararlının buralarda bulunma durumuna göre mücadeleye karar verilir.
Yaz aylarında ise populasyonun durumunu öğrenebilmek için 10 ağaçtan 20 şer sürgünde meyve, yaprak koltukları kontrol edilir. Sağlam ve zarar görmüş göz sayıları bulunarak % zarar saptanır.
Eğer gözlerde %15 ve daha yukarı oranda zarar saptanırsa önlem alınmalıdır.

ZEYTİNDE FİLİZ KIRAN KİMYASAL MÜCADELE

Zeytin filiz kıranı yaşamının büyük bir kısmını kabuk altında geçirdiğinden etkili ve ekonomik bir ilaçlaması yoktur.